کاسه و بشقاب مسی میناکاری شده اثر اسماعیلی

آجیل خوری فیروزه کوب اثر آقاجانی

ظرفی پایه‌دار و بسیار کوچک از جنس مس که با تکه‌هایی از سنگ فیروزه تزیین شده روح تازه‌ای به میز پذیرایی خانه‌تان می‌بخشد؛ خصوصا اگر درون آن را با آجیل‌ پر کنید. «آجیل‌خوری فیروزه‌کوب ارتفاع 9 سانتی‌متر» را استاد آقاجانی در شهر اصفهان ارائه کرده و به عنوان یک ظرف کاربردی قابل استفاده است. علاوه بر اینکه می‌توان در آن آجیل یا شکلات قرار داد، خود ظرف به میزان کافی زیبا و ارزشمند هست که بخواهیم آن را به تنهایی در جایی برای تزیین قرار دهیم. ارتفاع این ظرف در حدود 9 سانتی‌متر است و عرضی کمتر از 9 سانتی‌متر دارد. نحوه‌‎ی اجرای این اثر بدین گونه است که ابتدا ظرف مسی خام ساخته می‌شود و سپس هنرمند فیروزه‌کوب با دقت تمام تکه‌های فیروزه را در کنار هم و با کمترین فاصله روی ظرف قرار می‌دهند. تکه‌های فیروزه استفاده شده در این اثر، فیروزه‌ی مرغوب نیشابور هستند که توسط استادکار روی زمینه‌ی مسی نصب و پرداخت نهایی می‌شوند. هنر فیروزه‌کوبی در هفتاد سال گذشته در کشور ما رونق پیدا کرده است. قطب اصلی این هنر و آغاز رونق گرفتن آن در استان خراسان و شهر نیشابور بوده و پس از گذشت زمان، قطب اصلی فیروزه‌کوبی از نیشابور به اصفهان انتقال یافته است. البته مشخص نیست ابداع آن را باید مرهون همت استاد‌کاران ایرانی بدانیم یا هنرمندان روسی. در کشور ما همواره فلز مس جایگاه ویژه‌ای در میان فلزکارها داشته است چنان‌که در گذشته ظروف آشپزخانه‌ای ما از جنس مس ساخته می‌شد. همچنین یکی از علت‌های اصلی توجه و علاقه‌ی ایرانیان به این هنر، زیبایی خاص آن است؛ چرا که مردم ایران همواره به تزئین و ظاهر وسایل اطراف خود توجه ویژه‌ای داشته‌اند. هنر فیروزه‌کوبی از صنایع‌دستی است که با نشاندن قطعات کوچک سنگ فیروزه به شکل موزاییک روی سطح ظروف، زیورآلات و غیره، ساخته می‌شود. این نکته قابل توجه است که هر چه فاصله‌ی بین قطعات فیروزه‌ی کوبیده شده روی محصول کمتر باشد، کیفیت و ارزش آن بیشتر است.